terug donderdag, 26 jul 2012 - 10:19

Van 'zenuwpees' naar zilveren plak

De Olympische Spelen staan voor de deur. In aanloop naar de opening in Londen blikken oud-Olympische sporters uit de regio terug op hun avontuur. Deze week zwemster Annemarie Verstappen-Janssen.

OSS - Vanzelfsprekend was het niet dat Annemarie Verstappen-Janssen (46) met zwemmen begon. Haar ouders zwommen nooit op hoog niveau, eigenlijk niemand in haar omgeving. De geboren Rosmalense haalde, omdat schoolzwemmen alleen in de zomer een optie was, haar diploma’s bij zwemclub De Treffers. De Osse bleek over zeer veel talent te beschikken, schopte het tot veelvuldig nationaal kampioen, de beste van de wereld en medaillewinnares tijdens de Olympische Spelen. Een verhaal over een 'zenuwpees' die uitgroeide tot een sporter van wereldformaat.


Als kindje van zes raakte Verstappen 'verliefd' op de zwemsport. Ze haalde haar diploma’s, deed aan kunst- en reddingszwemmen en was een graag geziene gast bij De Treffers. Ze bleek ook een natuurtalent te zijn. "We hadden regelmatig wedstrijden binnen de club en daarin zwom ik tijden die de jongens ook klokten. Op een gegeven moment haalde ik zelfs een Nederlandse limiet en stelde ik me de vraag: 'Wat wil ik met het zwemmen gaan doen?'" Op twaalfjarige leeftijd vertrok ze naar Den Bosch. In Rosmalen trainde ze alleen en zat ze aan haar top. Ze ontwikkelde zich iets westelijker indrukwekkend. Al een jaar later eindigde ze op een vierde plek tijdens het NK in haar leeftijdscategorie. In 1980 liet ze zien tot de echte top te behoren bij de jeugd. Tijdens het Europese Jeugdkampioenschap werd ze vierde. "Ik zat op de mavo en heb die opleiding netjes afgemaakt. Maar de meeste aandacht ging uit naar het zwemmen. Er zat nog heel veel in en daar werkte ik hard voor." De doorbraak naar de top was het gevolg van vele trainingsuren en een strak leefschema. "Iedere avond ging ik om 20.00 uur naar bed. De wekker ging om 5.15 uur en elke ochtend en middag trainde ik. Daarnaast stonden er land- en krachttrainingen op het programma. Het vroege opstaan betekende dat een bezoekje aan de bioscoop of discotheek niet mogelijk was. Ik kon er wel heen gaan, maar daar had ik alleen mezelf mee. Het leven lijkt zwaar, maar ik vond het heerlijk. Ik wilde beter worden en met het Nederlandse team hadden we regelmatig leuke tripjes." Verstappen kan het weten: hard trainen is niet de enige voorwaarde voor succes. "Mentaal moet je ook goed in elkaar zitten. Ik was altijd erg zenuwachtig, maar in het bad verdween die spanning. En ik heb erg veel steun van mijn ouders gehad. Ik had toen nog geen rijbewijs en was op mijn vader en moeder aangewezen."

Mannenstem
In 1982 pakte ze in Ecuador goud op de 200 meter vrije slag. De eerste gouden Oranje medaille op een WK. Ook pakte ze zilver op de 100 meter vrije slag en brons bij de 4x100 vrije slag. "In 1981 tijdens het EK koos ik niet voor de 100 meter vrij omdat ik niet dacht daar een medaille te halen. Tijdens de estafette bleek mijn tijd echter goed te zijn voor zilver. Een jaar later was ik er klaar voor, maar ik dacht, net als mijn landgenoten, dat de Oost-Duitse vrouwen niet te verslaan waren. Die waren zo krachtig en hadden zelfs beharing en een mannenstem. Maar toen ik na drie ronden eerste lag, dacht ik: ‘Shit, ik ga straks winnen.’ Enigszins verrast tikte ik als eerste binnen." De wereldtitel kon ze bijschrijven op haar cv en uiteindelijk ook 35 Nederlandse kampioenschappen (waarvan 22 individueel, red.) en vijf Europese medailles. In 1982 werd ze bovendien uitgeroepen tot Sportvrouw van het Jaar in Nederland. Alle aandacht ging naar de gouden plak op de Olympische Spelen van 1984 in Los Angeles. "Als topsporter leefde ik van toernooi naar toernooi. Maar de Olympische Spelen speelde al langer mee in mijn hoofd. In Los Angeles aangekomen was het een geweldige happening. De Spelen is het grootste sportevenement ter wereld en in Amerika is altijd alles grootser. Het Olympisch dorp was geweldig om te verblijven. Er was bijvoorbeeld een bioscoop, wel vijf of zes enorme eetzalen en een kapper. De tweede week waren we vrij en konden we wedstrijden kijken die we wilden. Zo heb ik bijvoorbeeld Carl Lewis bij het hardlopen goud zien winnen. Ook ben je omringd door vele topsporters die onderling erg leuk met elkaar omgaan. De sfeer was geweldig en ook hartverwarmend." Het chauvinisme van de Amerikanen nekte uiteindelijk Verstappen in haar jacht op een gouden medaille. Ze moest uiteindelijk genoegen nemen met zilver (4x100 meter vrije slag), twee keer brons (100 en 200 meter vrije slag) en een vierde plaats (100 meter vlinderslag). "Er had meer voor me ingezeten. Jammer dat dit toernooi de Amerikaanse dames voor eigen publiek boven zichzelf uitstegen."

Verrassen
Verstappen is nu moeder van vier kinderen. Vier sportieve kinderen ook. Twee dochters zwemmen bij Zeester Meerval (waar ze zelf les geeft, red.) op hoog niveau, zoon Vincent speelt in de A-jeugd van Feyenoord en de andere zoon honkbalt. Een sportief gezin waar ongetwijfeld tijdens de Olympische Spelen de tv aanstaat. "Het is een toernooi dat speciaal is om naar te kijken. Ook is het leuk om te kunnen zeggen: 'daar heb ik aan meegedaan'. Ik hoop dat de Nederlandse zwemmers medailles pakken. De kwaliteiten zijn er, maar er komt meer bij kijken. Als ze zich maar niet laten verrassen."